Сурталчилгаа

Хvрэлбаатар Хундага

2002 оны 2-р сарын 18.

Танилцуулга

Хэрэв та ойрын 8-10 сарын хугацаанд Марс гариг дээр л амьдарч байгаагvй юм бол, Open Source Software (OSS) буюу Эх Код нь Нээлттэй Программ Хангамж гээчийн тухай ямар нэгэн зїйл олж дуулсан л байж таараа. Эдгээр нь ихэвчлэн Linux тєрлийн їйлдлийн системїїд, тvvн дээр ажилладаг олон янзын программ хангамжууд байдаг болно. Тэгвэл Linux (UNIX) їйлдлийн системїїд нь Интернэтэд веб сервер болгож хамгийн єргєнєєр ашиглагддаг билээ.

Мєн Интернэт дэх нэлээн олон зочинтой вэб хуудасууд маань "датабейсээс єгєгдлєє авдаг" (динамик) бїтэцтэй болох хэрэгтэй болж байна. Энэ зорилгоор "server side scripting languages" буюу сервер дээр биелїїлэгддэг олон янзын скрипт хэлнїїдийг єргєнєєр ашиглацгааж байгаа бєгєєд, эдний дундаас магадгїй хамгийн алдартай, хамгийн єргєнєєр хэрэглэгдэж буй нь PHP болов уу (энэ талаархи статистик мэдээ) (гэхдээ PHP нь энгийн комманд лайнь скрипт, кроссплатформ программчлалын хэл болгон ашиглагдаж бас болдог). Server side scripting language болгон ашиглагдаж буй PHP скриптны ажиллагааны онцлог нь:

• Javascript-тэй ижилхэн тал нь гэвэл энгийн HTML кодны дунд бичигддэг
• Файлын єргєтгєл нь *.php, *.php3 гм. байна.
• Вэб серверт тохируулж зааж єгсєн тусгай PHP executor маягийн программтай (javascript-ыг бол вэб браузерууд execute хийчихдэг). Yvнээс хойш бид энэ єгїїллэгтээ PHP суулгах гэх мэтээр яриж байвал, энэ PHP executor программаа яриж байна гэж ойлгоорой!
• Энгийн HTML кодны дунд байрлуулсан скрипт коднууд нь сервер дээр биелїїлэгдээд хэрэглэгчидэд ирэхдээ цэвэр HTML код нь шїїгдэж ирдэг.

PHP-ыг та ямар ч тєрлийн їйлдлийн систем дээр суулгасан болно (гол нь сервер компъютер дээр сууна шїї дээ), Linux дээр суулгаж буй їед гадны CGI процесс, бие даасан скрипт интерпретер, эсвэл Apache-ын дагуул модул болон суулгаж болдог гэх мэт олон сонголттой.. PHP-ыг зарим хїмїїс магтаад л, зарим нь муулаад л байдаг, ямар ч гэсэн єнєєдрийн Интернэтийн хєгжлийн хамгийн сїїлийн їеийн технологиуд болох authentication, XML, dynamic image creation, WDDX, shared memory support, dynamic PDF document creation зэргийг хийж гїйцэтгэж болдог давуу талуудтай бєгєєд, харин хувь хїн миний ажигласнаар бол Объект хандалттай ажиллах талаараа тєдийлєн дээд зэргийн боловсронгїй бус санагдсан болно.. Гэхдээ PHP бол єнєєдєр ид хєгжиж буй технологи, єдєр єдрєєр улам чангаран сайжирсаар байгаа болно.

PHP-ын талаар анд Nemesis-ын бичсэн бvрэн хэмжээний хичээлийг та PHP гэж юу вэ? гэсэн хуудаснаас орж vзнэ vv.

Харин MySQL нь PHP-тэй холбогдож ажиллаж болдог датабейс сервер юм. Linux (UNIX) дээр суулгасан їед MySQL нь multithread (олон зэрэг давхар дуудагданажиллах) боломжтой байдаг тул дээд зэргийн чанартай ажиллагаатай, харин Windows NT, y2k дээр суулгасан їед сервис, Windows 95/98/ME машин дээр энгийн процесс болж ажилладаг. Ингээд PHP - MySQL гэсэн энэ хослол нь найдвартай байдал, єндєр хурд, платформ голохгїй ажилладаг, 100% їнэгїй зэрэг олон vзvvлэтvvдээрээ шалгарч єнєєдєр дэлхий даяар маш єргєнєєр хэрэглэгдэж байна.. PHP нь зєвхєн MySQL ч бус Oracle, Sybase, PostgreSQL гэх мэт хорь гаруй тєрлийн датабейс серверїїдтэй холбогдон ажиллах боломжтой байдаг.

Хамгийн гол нь Linux, PHP, MySQL энэ гурав гурвуулаа "YНЭГYЙ" тараагддаг программ хангамжууд юм, ер нь ямар нэгэн сайн чанарын бїтээгдэхїїн "їнэгїй" байна гэдэг бол маш сайн сайхан, баярлууштай, бахдууштай, баясууштай хэрэг мєн биз дээ..

Энэ єгїїллэгээрээ би та бїхэнд PHP, MySQL-ыг хэрхэн суулгаж (Windows, Linux vйлдлийн системvvдэд), хэрхэн тохируулж, хэрхэн ашиглаж эхлэх тухай аль болох дэлгэрэнгїй, ойлгомжтой мэдээлэл єгєхийг хичээх болно. Би ямар vvнийг єєрийнхєє толгойноос зохиож бичиж байгаа биш, єєрийн туршиж ашиглаж vзсэн хэдэн тохиолдолыг, энд тэндээс ном сонин материал харж орчуулж, тїївэрлэж, нийлїїлж залгаж бичиж буй тул, буруу зєв харж хуулсан юм гарч магадгїй шvv, ингэсэн байхыг олж мэдвэл та энэ эмайл хаягаар мэдэгднэ vv.

За, чалчиж ханалаа. Явж Динамик Вэбний Ертєнцєд Хамтдаа Доргицгооё!

Дээш эхлэлд нь очих

Суулгах

PHPTriad-ын Тухай Товчхон

Windows дээр Apache, PHP, MySQL, Perl, PHPMyAdmin гэсэн хэдэн программыг бїгдийг нь нэг дор суулгачихдаг PHPTriad гэсэн сайхан программ байдаг бєгєєд, хэрэв та Windows системтэй бол їїнийг татаж аваад суулгахад л таньд доорхи олон шат зааврыг дагаж тус тусад нь суулгах хэрэггїй болно. PHPTriad-ыг http://www.phpgeek.com/ хуудаснаас гаргадаг бєгєєд, та энд дараад татаж авч болно.

Ямар ч гэсэн би їїнээс доош, Windows, Unix системїїд дээр PHP, MySQL-ыг хэрхэн суулгах талаар аль болох дэлгэрэнгїй бичихийг хичээв, гэхдээ та Windows хэрэглэж буй бол энэ болхи зааврыг минь дагалгvй PHPTriad гэсэн амар хялбар суулгагч программыг ашиглаасай гэж хvсэх байна.

Дээш эхлэлд нь очих

MySQL-ыг суулгах

MySQL-ын тєв штаб нь http://www.mysql.com/ гэсэн хаяг дээр байрлана, та эндээс MySQL-ээ татаж авах хэрэгтэй. Windows дээр суулгах бол таньд олон сонголт байхгїй ганц ZIP файль татаж аваад л задлаад суулгачих хэрэгтэй, сануулж хэлэхэд задлаад суулгахдаа mysql/bin директор доторхи mysqld-ыг ажиллуулах хэрэгтэй шvv.. UNIX-д зориулсан бэлэн binary code хувилбар нь ч гэсэн яриад байх юмгїй татаж аваад л задлах хэрэгтэй..

Харин MySQL маань нэгэнт OSS тул эх кодыг нь та бас эндээс татаж авч болно, олон хїмїїс їїнийг нь татаж аваад єєрєє binary їїсгэж суулгахыг эрхэмлэдэг тул энэ талаар хэдvvлээ дэлгэрэнгїй їзэе.

Эх кодыг нь єєрийн директортоо татаж аваад, gzip ба tar хийх хэрэгтэй. Доорхи байдлаар хийвэл хурдан байх болно:

gunzip < mysql-xxxx.tar.gz | tar xvf -

Энэ xxxx нь таны татаж авсан хувилбарын дугаар юм. Дээрх коммандыг биелvvлсэнээр mysql-xxxx гэсэн директор нээгдэж дотор нь эх файльнууд байрласан байх болно. Одоо уул нь cd mysql-xxxx гэж уг директор руу ороод дотор нь буй README, INSTALL файлуудыг уншиж vзвэл олон хэрэгцээтэй мэдээлэлїїд тэнд байдаг.

MySQL-ыг тохируулж суулгах нь харьцангуй амархан, учир нь цаанаасаа vvнийгээ єєрєє хийчихдэг скрипттэй ирдэг. Зvгээр ./configure гээд биччих юм бол, энэ скрипт нь єєрєє єєртєє тихиргоогоо хийчихэж дєнгєнє, гэхдээ та єєрєє энэ коммандад нь нэмэж параметр зааж єгєн єєрийнхєє хvссэн нэмэлт онцлогтойгоор тохируулж бас болдог, vvний тулд ./configure --help гэж бичээд энэ скрипт коммандны нэмэлт параметрїїдийн талаархи мэдээллийг олж авч болно. Жишээ нь: хэрэв таны compile хийж датабейсээ суулгаж буй компъютер тань санах ой багатай бол ./configure ---with-low-memory гэж бичээд vvнийгээ тохиргоонд нь мэдэгдэж болно. Мєн ихэнх хvмvvс --prefix параметрийг нэмэж хэрэглэн MySQL-ын файлуудыг ганц директор дотор эмх цэгцтэй байрлана гэж тохируулдаг..

За бїгдээрээ сервер дээрхи /usr/local/mysql гэсэн директорт MySQL-ээ суулгалаа гэж бодоё. Yvний тулд дараах тохиргооны коммандыг бичиж єгнє:

./configure --prefix=/usr/local/mysql

Энэ configure скрипт нь ажиллаж эхлэнгvvтээ таны системийг шалгаж vзэн, хэрэгцээтэй файлуудыг зохих байрлалд нь хуулж єгдєг. Хэрэв энэ шатанд алдаа гарвал таньд шалтгааныг нь тайлбарласан алдааны бичиг харагдах болно. Маш олон тохиолдолд энэ скрипт нь таны UNIX системд threading library суугаагїйгээс болж алдаа єгч болох юм, ингэвэл та MIT-pthreads, LinuxThread -ыг татаж авч суулгах хэрэгтэй болно. Гэхдээ сvvлийн їеийн Linux хэвилбаруудад энэ сангууд нь цаанаасаа дандаа хамтдаа ирдэг болсон тул таньд энэ алдаа гарч ирэхгїй л болов уу.

Хэрэв бvх юм сайхан тєлєвлєгєєний дагуу явагдах юм бол, одоо make гэж биччээд, явж нэг аяга халуун кофе олж уух хэрэгтэй. Энэ нь эх кодыг compile хийж эхлvvлэх комманд бєгєєд, дуусталаа таны компъютерын хурдаас хамаарч хєєрхєн удаж магадгvй шvv.. Хэрэв энэ шатанд ямар нэгэн алдаа гарах юм бол MySQL-ын вэб сайт руу орж таны vйлдлийн системийн талаар ямар нэгэн онцлог зїйл байна уу шалгах хэрэгтэй.

Дараагийн шатанд, make install гэж бичих хэрэгтэй бєгєєд ингэснээр хамаг хэрэгцээтэй файлууд тань зохих байрлалууддаа хуулагдах болно. Ингээд бид MySQL-ээ суулгаад бараг дуусчихлаа шvv дээ. Хэрэв та MySQL ємнє нь суулгаж байгаагvй бол default permission (vндсэн эрх) нээх хэрэгтэй, vvний тулд scripts/mysql_install_db гэж бичнэ.

За дуусаа! Хэдvvлээ одоо доргиход бэлэн боллоо шvv дээ. Одоо та датабейс сервер программ (MySQL)-ыг компъютераа асахад асаж, унтарахад унтарч байдаг болгое гэвэл тэр тохиргоог хийхэд зориулсан скриптыг mysql.server start , mysql.server stop гэсэн коммандуудыг бичиж дуудна. Серверээ, компъютерээ рестарт хийхгvйгээр асаах гэвэл MySQL суулгасан директор (/usr/local/mysql) луугаа ороод bin/safe_mysqld & гэж бичих хэрэгтэй.

За MySQL суулаа, одоо PHP-ыг юу яаая.

Дээш эхлэлд нь очих

PHP суулгах.

Windows дээр суулгах

Windows дээр PHP суулгахад ер нь асуудалгїй болов уу, http://www.php.net гэсэн PHP-ын тєв штабын хаягаар ороод, Downloads -> Windows Binaries -> эндээс PHP-ын хамгийн сvvлийн хувилбарыг дураараа сонгож татаж аваад суулгах хэрэгтэй. Нэг зvйлийг хэлэхэд PHP нь нь яг ид хєгжиж, нїд ирмэх зуур єєрчлєгдєн хувьсан сайжирч байгаа тул, энэ єгvvллэгийг бичсэнээс хойш єєр шинэ хувилбарууд гарсаар байх болно. Ямартай ч гэсэн яг одоо http://www.php.net/downloads.php хаяг дээр Windows Binaries гэсэн хэсэг дотор татаж авч болох хоёр зїйл байна, хоёулаа PHP 4.1.1 гэсэн хувилбар, нэг нь PHP 4.1.1 zip package [4,953Kb] - 03 January 2002, нєгєє нь PHP 4.1.1 installer [909Kb] - 03 January 2002 гэсэн файль байна. Нэгэнт энэ єгvvллэгийг уншиж байгаа тул таныг энэ талаар анхлан суралцагч гэж vзээд, бага хэмжээтэй PHP 4.1.1 installer-ыг нь татаж авахыг зєвлєх байна, энэ нь IIS, PWS зэрэг Windows дээр хамгийн элбэг байдаг вэб серверvvдэд автоматаар суудаг тул суулгахад нэлээн амар байх болов уу. Ингэж суулгасан їед:

• IIS, PWS гэх мэт вэб сервертэй їед уг сервер программуудынхаа Adminstration хэсэг руу орж wwwroot буюу хийсэн вэб хуудасууд чинь байрлаж байгаа директорыг (ямарч гэсэн php скриптїїд чинь байрлаж буй директорыг заавал) Permission-ыг нь Executable болгох хэрэгтэй, ингэснээр скриптvvдийг "ажиллуулах" боломжтой болно.
• Apache вэб сервер хэрэглэж буй бол, PHP-ыг суулгасныхаа дараа хэрэв та суулгах директорыг нь єєрєєр зааж єгєєгvй л бол, C:\Program Files\Apache Group\Apache\conf\ гэсэн директор дотор httpd.conf гэсэн тохиргооны файль нь байгаа. Энэ файлыг дуртай текст-эдитороо ашиглан онгойлгоод,

# ScriptAlias: This controls which directories contain server scripts.
# ScriptAliases are essentially the same as Aliases, except that
# documents in the realname directory are treated as applications and
# run by the server when requested rather than as documents sent to the
# client. The same rules about trailing "/" apply to ScriptAlias
# directives as to Alias.
#
ScriptAlias /cgi-bin/ "C:/Apache/cgi-bin/"

гэсэн хэсэгийг олж доорхи мєрийг нэмэж оруулж єгєх хэрэгтэй.

ScriptAlias /php4/ "C:/php4/"

Одоо доорхи хэсэг текстийг хайж ол:

# AddType allows you to tweak mime.types without actually editing it, or to
# make certain files to be certain types.
#
# For example, the PHP3 module (not part of the Apache distribution)
# will typically use:
#
#AddType application/x-httpd-php3 .phtml
#AddType application/x-httpd-php3-source .phps

тэгээд доорхи мєрvvдийг нэмэж оруулж єг:

AddType application/x-httpd-php .php .phtml
AddType application/x-httpd-php-source .phps

Одоо сvvлчийн єєрчлєлтийг оруулъя, доорхи байдалтай харагдах текстийг хайж олно уу:

#
# Action lets you define media types that will execute a script whenever
# a matching file is called. This eliminates the need for repeated URL
# pathnames for oft-used CGI file processors.
# Format: Action media/type /cgi-script/location
# Format: Action handler-name /cgi-script/location
#

Доор нь дараах мєрийг нэмэж оруулж єгєх хэрэгтэй:

Action application/x-httpd-php /php4/php.exe

(Энэ бvх заавар нь таныг PHP-ээ "C:\php4\" гэсэн директорт, MySQL-ээ "C:\mysql" директорт хуулсан гэж їзэж бичиглсэн байгаа, хэрэв та єєрєєр зааж єгч суулгасан байсан бол, єєрєє зохих байдлаар нь єєрчлєх хэрэгтэй шvv)

Гэхдээ та хvїсвэл Zip package-ыг нь татаж аваад суулгаж болох бєгєєд, ингэвэл архиваа задлаад зарим нэгэн тохиргоог єєрєє гараараа хийх хэрэгтэй болно.

Дээр дурьдсанаар PHP нь Open Source Software тул эх кодыг нь хэн ч татаж аваад єєрийнхєєрєє єєрчлєн янзалж хэрэгцээндээ ашиглаж, эсвэл єєрийн гэсэн хувилбарыг гаргаж болно, vvний бас нэг жишээ нь http://www.php4win.de/ гэсэн сайт юм. Эднийх PHP-ын Windows-д зориулсан хувилбаруудыг сайжруулан гаргадаг, суулгахад ч хялбархан болгосон файлыг та вэб хуудаснаас нь орж Latest Build гэсэн хэсэгээс нь татаж авч болно. Тэгээд эдний аль аль болохгvй бол та тэр PHPTriad гэсэнийг л хэрэглэчихнэ биз дээ..

Дээш эхлэлд нь очих

Windows биш компъютер дээр PHP суулгах

• Linux -уудын сїїлийн їеийн ихэнх хувилбарт Apache вэб сервер цаанаасаа суучихсан ирдэг учир энэ тохиолдолд хэрхэн PHP суулгах талаар ярилцая. Зарим Linux хувилбаруудад PHP ч цаанаасаа суучихсан ирдэг, таньд тийм хувилбар нь байгаа бол энэ бїхэл хэсэгийг алгасаж болно шїї дээ.. Гэхдээ энэ удаад бїгдээрээ Php.net вэб хуудасан дээр байгаа албан ёсны суулгах зааврыг нь ашиглая, їїн дээр бол Apache, PHP-ыг хоёуланг нь суулгаж эхэлж байна. Apache татаж авъя гэвэл http://www.apache.org хуудас руу орж хэрэгцээтэй хувилбарыг татаж аваарай. (eg: http://apache.org/dist/httpd/apache_1.3.23.tar.gz)
• http://www.php.net руу орж Downloads гэсэн хэсэгээс Latest Source Code гэсэнийг нь татаж ав. Файлны нэр чинь нэг дараахтай тєстэй л юм байх ёстой доо: php-4.1.1.tar.gz .. Татаж авахдаа /usr/local/ ч юмуу, /usr/local/downloads гэсэн замаар хадгалж авбал дээр. (та хаана ч хадгалсан болно л доо)
• Installation Instructions (Apache Shared Module Version) for PHP 4

1. gunzip apache_xxx.tar.gz 2. tar -xvf apache_xxx.tar 3. gunzip php-xxx.tar.gz 4. tar -xvf php-xxx.tar 5. cd apache_xxx 6. ./configure --prefix=/www --enable-module=so 7. make 8. make install 9. cd ../php-xxx 10. ./configure --with-mysql --with-apxs=/www/bin/apxs 11. make 12. make install Хэрэв та ингэж суулгасныхаа дараагаар тохиргоогоо дахин єєрчлєхийг хїсэх юм бол, зєвхєн сїїлчийн 3 алхамыг давтах хэрэгтэй. Тэгээд єєрчлєлтєє идэвхижїїлэхийн тулд зєвхєн Apache-аа л restart хийх хэрэгтэй, Apache-г дахин компайль хийх шаардлагагїй. 11. cp php.ini-dist /usr/local/lib/php.ini Та .ini файлаа засаж PHP-ын тохиргоог хийж болно, хэрэв та энэ файлыг єєр байрлалд байлгахыг эрхэмэлбэл, --with-config-file-path=/path гэсэн кодыг 8-р алхамд хэрэглэх хэрэгтэй. 12. Одоо та httpd.conf эсвэл srm.conf гэсэн файлуудыг засахаар онгойлгож дараах мєрїїд байгаа эсэх, урдаа comment тэмдэггїй байгаа гэдэгийг нягтлан шалгана уу: AddType application/x-httpd-php .php LoadModule php4_module libexec/libphp4.so Та энэ хэсэгт ямар ч файлын тєрлийг зааж єгч болно, .php бол нийтийн хэрэглэж дадсан єргєтгєл юм. Та бїр .html гэж зааж єгсєн ч болно, эсвэл .php3 гэж зааж єгєх юм бол Php-ын ємнєх хувилбартай таарч ажиллах давуу талтай болно гм.. Дараагийн мєрєнд LoadModule statement-ын баруун талд байгаа path нь таны систем дээрх PHP module-ын замыг зааж байх ёстой. Хэрэв та дээрх алхамуудыг дагаж явсан бол энэ зам нь зєв байх ёстой. 13. Apache server-ээ зохих ёсоор нь эхлїїлнэ її. (Та серверийг бїрэн зогсоож restart хийх ёстой, зїгээр HUP юмуу USR1 сигнал ашиглан reload хийчихэж болохгїй.)

Таны Apache install, Unix хувилбараас хамаарч, серверийг зогсоож restart хийх олон арга бий. Хэд хэдэн янзын apache/unix дээр энэ алхамыг хэрхэн хийх энгийн командуудыг vзvvлэв. Та єєрєє /path/to/ -ыг єєрийнхєє систем дээрх зохих файлын замаар солиорой.

1. Хэд хэдэн Linux, SysV хувилбарууд: /etc/rc.d/init.d/httpd restart 2. apachectl скрипт ашиглан: /path/to/apachectl stop/path/to/apachectl start 3. httpdctl, httpsdctl ашиглан (OpenSSL-тэйгээр) apachectl-тэй ижилхэн: /path/to/httpsdctl stop/path/to/httpsdctl start 4. mod_ssl юмуу єєр тєрлийн SSL server ашиглан, та гар ажиллагаагаар унтрааж асаахыг хvсч болох юм: /path/to/apachectl stop/path/to/apachectl startssl

Нэгэнт UNIX систем нь "гуру" хvнд гаруудад зориулагдсан vйлдлийн систем гэгддэг тул, энэ чиглэлээр нарийвчлан алхам алхамаар нь тайлбарлах нь утгагvй илvvц асуудал бизээ.

Дээш эхлэлд нь очих

Суулгасан PHP, MySQL-ээ зєв ажиллаж байгаа эсэхийг шалгах

Ингэхийн тулд Notepad юмуу, ийм маягийн текстэдитор гаргаад дараах,

<?php phpinfo(); ?>

кодыг бичиж, test.php гэсэн нэр єгч вэб серверийнхээ httdocs, wwwroot директорт хадгална уу.

Одоо вэб браузераа ашиглан энэ хуудасаа нээж vзнэ vv:

http://localhost/test.php

Хэрэв та дараахтай адилхан хуудас харахгvй бол таньд танд ямар нэгэн аз тохиож, PHP суулгалт чинь бvтэлгїй боллоо гэсэн vг. Харин дээрхитэй ижил дэлгэц дvvрэн их мэдээлэл гарч ирж байвал ямар ч гэсэн PHP маань суусан байна гэсэн vг бєгєєд, харин MySQL нь зєв суусан эсэхийг энэ phpinfo хуудасыг доош нь гvйлгэхэд MySQL гэсэн хэсэгт мэдээлэл байгаа эсэхээр нь мэдэж болно. Хэрэв энэ хоёрын аль нэг нь сууж болохгvй байгаа буюу єєр ямар нэгэн асуух ярилцах зvйл байвал Асуулт Самбар орж бичиж vлдээнэ vv.

 

Ашиглагдсан Материал & Links

• PHP гэж юу вэ? - Асуулт.нэт-ийн єгvvллэг
• MySQL, SQL гэж юу вэ? - Асуулт.нэт-ийн єгvvллэг
• http://www.php.net/
• http://www.mysql.com/
• http://www.php.net/manual/en/installation.php
• http://www.phpgeek.com/
• http://www.e-gineer.com/instructions/

 

Дээш эхлэлд нь очих